Torf i komposty torfowe
Torf można również stosować na działce jako nawóz wzbogacający glebę w próchnicę i poprawiający właściwości zarówno gleby lekkiej, jak i ciężkiej. Składa się on z obumarłych i częściowo rozłożonych roślin.
Rozróżnia się dwa rodzaje torfu: torf niski i torf wysoki. Torf niski sprzedawany luzem jako torf rolniczy ma barwę ciemnobrązową, jest silniej
rozdrobniony i rozłożony. Jest zasobny w składniki pokarmowe i ma słabo kwaśny lub zasadowy odczyn.
Torf wysoki jest w sprzedaży jako torf balotowany. Jest on słabiej rozłożony, można w nim dostrzec część mchu. Zawiera dużo substancji organicznej, a mało składników pokarmowych i jest przeważnie kwaśny.
Do bezpośredniego nawożenia gleby nadaje się torf niski. Stosuje się go jesienią w ilości 50-100 kg na 10 m2. Torf rozrzuca się równomiernie na powierzchni działki, a następnie miesza się z glebą za pomocą spulchniacza. Torf rozkłada się w glebie wolno, działanie jego trwa 3-5 lat.
Torf wysoki stosuje się po przekompostowaniu go z nawozami mineralnymi, gnojówką, fekaliami, obornikiem, chwastami itp. Przyspiesza się w ten sposób znacznie rozkład torfu, wzbogacając go równocześnie w składniki
pokarmowe.
Torf wysoki kompostuje się z nawozami mineralnymi w następujący sposób: na l balot torfu bierze się 2 kg mocznika, 7 kg tomasyny lub mączki fosforytowej 30%, 2 kg 40% soli potasowej, 0,2 kg siarczanu magnezu i 0,1 kg boraksu oraz 250-300 l wody. Rozdrobniony torf miesza się dokładnie grabiami z nawozami, a następnie z wodą, po czym, gdy dobrze nasiąknie, układa się go w zacienionym miejscu w stos o szerokości l m i wysokości 0,60 m i obsypuje 5-centymetrową warstwą ziemi próchnicznej. Po 3 tygodniach należy kompost przerobić, ponownie ułożyć w pryzmę i okryć ziemią. Po 6-8 tygodniach kompost jest gotowy do użycia.
Aby przygotować kompost torfowo-gnojówkowy daje się na 100 kg torfu wysokiego 150-200 l gnojówki. Stosując torf niski, który jest bardziej wilgotny, daje się tylko 50-1001 gnojówki na 100 kg torfu. Ze względu na to, że gnojówka zawiera mało fosforu, korzystne jest dodać do niej superfosfatu 18% w ilości 5 kg na 100 l gnojówki. Kompost nadaje się do użytku po 6-8
tygodniach.
Z torfu niskiego lub wysokiego można przygotować kompost torfowo-fe-kaliowy. Torf wysoki jest jednak bardziej odpowiedni ze względu na większą zdolność chłonną. Fekalia przekompostowane z torfem tracą nieprzyjemny zapach, nabierają konsystencji prawie stałej masy, co ułatwia ich stosowanie. Na 100 kg torfu wysokiego balotowanego daje się 5 razy tyle fekaliów. Okres kompostowania trwa około 12 miesięcy. Kompost taki stosuje się jesienią, po zebraniu plonów z działki w ilości 20-30 kg na 10 m2. Działanie jego może być bardziej skuteczne niż obornika. Nie należy stosować go pod warzywa.
Kompostując torf z chwastami przekłada się warstwy chwastów grubości 30 cm warstwami torfu z balotów. Grubość warstw torfu nie powinna być mniejsza niż 5 cm bo świeże chwasty zawierają dużo wody.
Na działce stosuje się także kompost torf owo-obornikowy. Rozkłada się on tym szybciej, im więcej zawiera obornika. Używając mało rozłożonego torfu baletowego należy do niego dodać co najmniej 30% obornika. Torf przełożony małą ilością obornika nadaje się do użytku po 8-10 miesiącach. Kompost torfowo-obornikowy stosuje się w dawkach takich jak czysty obornik, tzn. 30^łO kg na 10 m2.
